اگر فشار پکیج هنگام گرم شدن بالا می‌رود و بعد از سرد شدن به‌شدت پایین می‌آید، منبع انبساط یکی از قطعاتی است که باید بررسی شود. در بالای این صفحه می‌توانید تعمیرکاران برگزیده شهر خود را ببینید و برای عیب‌یابی دستگاه با آن‌ها تماس بگیرید.
تعمیر منبع انبساط همیشه به معنی تعویض مخزن نیست. گاهی تنظیم فشار باد یا رفع گرفتگی مسیر اتصال، مشکل را برطرف می‌کند. اما اگر دیافراگم داخل منبع پاره شده باشد یا بدنه آسیب دیده باشد، معمولاً تعویض لازم است. تعمیرکار ابتدا باید مشخص کند کدام‌یک از این وضعیت‌ها وجود دارد.
منبع انبساط پکیج چیست و چه کاری انجام می‌دهد؟
آب مدار گرمایش با گرم شدن افزایش حجم پیدا می‌کند. چون این مدار بسته است، افزایش حجم آب باعث بالا رفتن فشار می‌شود. منبع انبساط فضای لازم برای دریافت این حجم اضافه را فراهم می‌کند.
داخل منبع، یک دیافراگم لاستیکی بخش آب را از بخش هوا یا گاز جدا می‌کند. هنگام گرم شدن آب، مقداری از آن وارد منبع می‌شود و گاز پشت دیافراگم را فشرده می‌کند. با سرد شدن مدار، آب از منبع به سیستم برمی‌گردد. این رفت‌وبرگشت کمک می‌کند تغییر فشار مدار محدود بماند.
منبع انبساط در بسیاری از پکیج‌ها پشت یا کنار دستگاه قرار دارد و ممکن است گرد، تخت یا کتابی باشد. شکل و محل نصب آن با مدل دستگاه تفاوت دارد.
علائم خرابی منبع انبساط پکیج
مهم‌ترین نشانه، تفاوت غیرعادی فشار در حالت سرد و گرم است. ممکن است فشار را تنظیم کنید، اما با روشن شدن گرمایش عقربه بالا برود و پس از سرد شدن، دوباره افت کند.
نشانه‌های دیگری که نیاز به بررسی دارند عبارت‌اند از:
- تخلیه آب از شیر اطمینان هنگام بالا رفتن فشار؛
- نیاز مکرر به جبران افت فشار با شیر پرکن؛
- خروج آب از والف هوای منبع در زمان آزمایش تعمیرکار؛
- نشتی، خوردگی یا تغییر شکل بدنه منبع.
این علائم به‌تنهایی برای تشخیص کافی نیستند. نشتی رادیاتورها و اتصالات، خرابی شیر پرکن یا ایراد شیر اطمینان هم می‌توانند باعث مشکل فشار شوند.
تعمیرکار چگونه منبع انبساط را عیب‌یابی می‌کند؟
تعمیرکار ابتدا فشار دستگاه در حالت سرد و تغییر آن هنگام گرم شدن را بررسی می‌کند. سپس سراغ فشار باد منبع، سلامت دیافراگم، نشتی و مسیر اتصال منبع به مدار می‌رود.
تفاوت این بررسی با یک باد زدن ساده در همین است: باید روشن شود منبع کم‌باد است، باد را نگه نمی‌دارد، ارتباطش با مدار بسته شده یا ظرفیت آن برای سیستم کافی نیست.
فشار هنگام گرم شدن بالا می‌رود؛ بررسی باد و مسیر اتصال
اگر فشار در حالت سرد مناسب باشد اما با گرم شدن مدار افزایش زیادی پیدا کند، تعمیرکار فشار اولیه منبع را اندازه می‌گیرد و مسیر لوله یا شیلنگ رابط آن را بررسی می‌کند.
کمبود باد می‌تواند عملکرد منبع را مختل کند. از طرف دیگر، اگر مسیر رابط گرفته باشد، حتی یک منبع سالم و بادشده هم نمی‌تواند افزایش حجم آب مدار را به‌درستی دریافت کند.
اگر بررسی‌ها کمبود باد را نشان دهند و منبع سالم باشد، فشار آن تنظیم می‌شود. اگر مسیر ارتباطی مسدود باشد، گرفتگی برطرف می‌شود. پس از کار، تغییر فشار هنگام گرم شدن دستگاه دوباره بررسی خواهد شد.
بعد از سرد شدن فشار افت می‌کند؛ بررسی نشتی و شیر اطمینان
تعمیرکار می‌پرسد پیش از افت فشار چه اتفاقی افتاده است: آیا فشار هنگام کار بالا رفته؟ آیا شیر اطمینان آب تخلیه کرده؟ آیا در اتصالات یا رادیاتورها نشتی دیده می‌شود؟
اگر بالا رفتن فشار باعث خروج آب از شیر اطمینان شده باشد، پس از سرد شدن ممکن است مدار با کمبود آب و افت فشار روبه‌رو شود. در این وضعیت، پر کردن دوباره مدار تنها علامت را موقتاً برطرف می‌کند و علت افزایش فشار همچنان باقی می‌ماند.
تعمیر باید بر اساس نتیجه بررسی انجام شود؛ ممکن است منبع به تنظیم باد نیاز داشته باشد یا نشتی در بخش دیگری از مدار پیدا شود.
از والف منبع آب خارج می‌شود؛ بررسی دیافراگم
والف یا شیر سوزنی، محل بررسی و تنظیم فشار بخش گازی منبع است. خروج آب مدار از این قسمت، نشانه مهم آسیب دیافراگم و ارتباط پیدا کردن دو بخش آب و گاز است.
در منابع پرسی و یکپارچه رایج پکیج، پارگی دیافراگم معمولاً با تعویض کامل منبع برطرف می‌شود. شارژ باد، دیافراگم پاره را ترمیم نمی‌کند.
در مقابل، خروج مقداری هوا از والف برای تأیید سلامت منبع کافی نیست. تعمیرکار باید فشار را اندازه بگیرد و وضعیت نگهداری باد و دیافراگم را هم بررسی کند.
منبع باد دارد، اما نوسان فشار ادامه دارد
در این حالت، بررسی شیلنگ یا لوله رابط اهمیت دارد. رسوب و گرفتگی می‌تواند ارتباط منبع با مدار گرمایش را محدود کند.
تعمیرکار مسیر را بررسی می‌کند و در صورت نیاز، گرفتگی را با روش متناسب با جنس قطعات برطرف می‌سازد. استفاده بی‌حساب از اسید قوی ممکن است به اتصالات و قطعات آسیب بزند.
اگر منبع و مسیر آن سالم باشند، بررسی سایر علت‌های نوسان فشار ادامه پیدا می‌کند؛ تعویض منبع بدون پیدا کردن علت، لزوماً مشکل را حل نمی‌کند.
فشار باد منبع انبساط پکیج چقدر باید باشد؟
فشار باد منبع با فشار آبی که روی عقربه پکیج می‌بینید متفاوت است. فشار اولیه منبع در بسیاری از پکیج‌های خانگی حدود ۰٫۸ تا ۱ بار است، اما مقدار مناسب باید از مشخصات منبع و دستورالعمل دستگاه تعیین شود.
نکته مهم‌تر، شرایط اندازه‌گیری است. تعمیرکار فشار اولیه را زمانی بررسی می‌کند که دستگاه سرد باشد و فشار آب سمت منبع تخلیه شده باشد. اندازه‌گیری در حالی که آب مدار همچنان به دیافراگم فشار وارد می‌کند، مبنای درستی برای تنظیم باد اولیه نیست.
همچنین باد بیشتر الزاماً بهتر نیست؛ فشار بیش از حد بخش گازی هم می‌تواند عملکرد منبع را مختل کند.
شارژ باد منبع انبساط چگونه انجام می‌شود؟
پس از بررسی سلامت منبع، تعمیرکار دستگاه را برای سرویس آماده می‌کند و فشار آب مدار را به روش مناسب تخلیه می‌کند. سپس با ابزار شارژ و گیج، فشار باد را مطابق مشخصات منبع تنظیم می‌کند.
بعد از شارژ، فشار دوباره اندازه‌گیری و نشتی والف بررسی می‌شود. در آموزش‌های پیوست، استفاده از کف صابون برای بررسی خروج هوا از محل والف نشان داده شده است. اگر باد از همین قسمت نشت کند، شارژ مجدد به‌تنهایی راه‌حل ماندگاری نیست و امکان رفع نشتی باید بررسی شود.
در پایان، مدار دوباره آب‌گیری و فشار آن تنظیم می‌شود. نتیجه کار با بررسی رفتار پکیج هنگام گرم شدن مشخص خواهد شد.
این مراحل کار سرویسکار است؛ فشار دادن مکرر والف برای امتحان کردن منبع، بخشی از باد آن را تخلیه می‌کند و جای اندازه‌گیری با گیج را نمی‌گیرد.
چه زمانی منبع انبساط تعمیر می‌شود و چه زمانی تعویض؟
| نتیجه بررسی | اقدام متناسب |
|---|---|
| فشار باد کم است و منبع سالم است | تنظیم فشار و بررسی نگهداری باد |
| مسیر اتصال منبع گرفته است | رفع گرفتگی و بررسی دوباره عملکرد |
| نشتی از اتصال آب است | بررسی اتصال و آب‌بندی آن |
| باد از والف نشت می‌کند | بررسی امکان رفع نشتی متناسب با ساختار قطعه |
| دیافراگم منبع پرسی پاره شده است | معمولاً تعویض کامل منبع |
| بدنه سوراخ یا دچار آسیب جدی شده است | تعویض منبع |
بنابراین، عبارت «تعمیر منبع انبساط» بیشتر به رفع مشکلاتی مانند تنظیم نبودن باد، گرفتگی مسیر و نشتی اتصالات اشاره دارد. باز کردن بدنه یکپارچه برای تعمیر داخلی، روش معمول سرویس این منابع نیست.
تعمیرکار هنگام تعویض منبع انبساط چه چیزهایی را بررسی می‌کند؟
پیش از نصب، ظرفیت، ابعاد، نوع اتصال و مشخصات منبع جدید با دستگاه تطبیق داده می‌شود. در نمونه تعویض پیوست، مشخصات روی برچسب منبع بررسی و فشار باد قطعه جدید نیز پیش از نصب اندازه‌گیری می‌شود.
پس از خاموش کردن دستگاه، قطع برق و گاز و تخلیه آب لازم، تعمیرکار اتصالات و نگهدارنده‌ها را باز می‌کند. نحوه خارج کردن مخزن به مدل پکیج و فضای اطراف آن بستگی دارد؛ روش یک مدل را نمی‌توان عیناً برای همه دستگاه‌ها اجرا کرد.
منبع جدید باید درست در محل خود قرار بگیرد و محکم شود. آب‌بندی اتصال، وضعیت واشر و شیلنگ رابط نیز بررسی می‌شوند. پس از نصب، مدار آب‌گیری و از نظر نشتی و تغییر فشار آزمایش می‌شود.
اگر به مدار رادیاتور اضافه کرده‌اید، اطلاع دهید
افزودن رادیاتور یا گسترش لوله‌کشی، حجم آب مدار را بیشتر می‌کند. در این شرایط ممکن است منبع سالم باشد، اما ظرفیت آن برای مدار جدید کافی نباشد.
اگر نوسان فشار پس از چنین تغییری شروع شده است، تعمیرکار باید تناسب ظرفیت منبع با حجم آب سیستم را هم بررسی کند. در این وضعیت، فقط شارژ باد ممکن است مشکل را برطرف نکند.
بعد از تعمیر منبع انبساط چه آزمایشی لازم است؟
کار با تنظیم عقربه فشار در حالت سرد تمام نمی‌شود. تعمیرکار باید بررسی کند:
- اتصال منبع و مسیر رابط نشتی نداشته باشند؛
- باد از والف خارج نشود؛
- فشار هنگام گرم شدن افزایش غیرعادی پیدا نکند؛
- شیر اطمینان به دلیل افزایش فشار آب تخلیه نکند؛
- پس از سرد شدن، افت غیرعادی فشار تکرار نشود.
اگر مشکل باقی بماند، لازم است سایر قسمت‌های مدار هم بررسی شوند. سالم بودن منبع، نشتی یا خرابی قطعات دیگر را منتفی نمی‌کند.
برای تعمیر منبع انبساط چه زمانی با سرویسکار تماس بگیریم؟
اگر مرتب مجبور به باز کردن شیر پرکن هستید، فشار بین حالت سرد و گرم تغییر زیادی دارد یا از شیر اطمینان آب خارج می‌شود، برای عیب‌یابی اقدام کنید.
هنگام تماس با تعمیرکاران معرفی‌شده در بالای صفحه، مدل پکیج و فشار آن در حالت سرد و گرم را بگویید. همچنین مشخص کنید اخیراً منبع باد شده، رادیاتوری اضافه کرده‌اید یا نشتی دیده‌اید. این اطلاعات کمک می‌کند بررسی از علت‌های محتمل شروع شود و درباره شارژ، تعمیر یا تعویض منبع، پس از آزمایش تصمیم گرفته شود.
